به گزارش دیوان اقتصاد، بازار سرمایه در پایان شهریور امسال شاهد ثبت ارزش بازاری بیش از ۴۸۸ همت برای بانک ملت بود. این رقم در مقایسه با ارزش بازار ۲۹۴ همتی این بانک در پایان اسفند ۱۴۰۴، از رشد ۶۶.۱۲ درصدی حکایت دارد. هم‌زمان، مجموع ارزش بازار بانک‌های بورسی از ۱٬۵۸۷ همت فراتر رفت و سهم بانک ملت از این بازار به حدود ۳۱ درصد رسید.

این سهم قابل‌توجه نشان می‌دهد که بانک ملت بخش بزرگی از ارزش بازار صنعت بانکی را به خود اختصاص داده است. با این حال، برای ارزیابی دقیق‌تر جایگاه این بانک، باید عملکرد آن در مقایسه با سایر بانک‌های حاضر در بورس و فرابورس بررسی شود.

ارزش بازار؛ نخستین معیار مقایسه بانک‌ها

ارزش بازار یکی از شاخص‌های مهم برای مقایسه شرکت‌های بورسی است و از حاصل‌ضرب قیمت روز سهام در تعداد سهام منتشرشده به دست می‌آید. این شاخص نشان می‌دهد بازار سرمایه چه ارزشی برای سهام یک شرکت در نظر گرفته است، اما به‌تنهایی بیانگر میزان دارایی‌ها، سودآوری یا کیفیت عملکرد آن شرکت نیست.

در صنعت بانکی نیز اختلاف ارزش بازار بانک‌ها می‌تواند تحت تأثیر عواملی مانند اندازه سرمایه، میزان سودآوری، انتظارات سهامداران، کیفیت دارایی‌ها و چشم‌انداز درآمدی قرار گیرد. به همین دلیل، مقایسه بانک ملت با رقبای بورسی آن باید فراتر از رتبه‌بندی بر اساس ارزش بازار باشد.

آیا بزرگی بورسی با عملکرد مالی هم‌خوانی دارد؟

برای پاسخ به این پرسش، بررسی صورت‌های مالی شش‌ماهه بانک‌ها اهمیت زیادی دارد. میزان درآمد عملیاتی، سود خالص، رشد تسهیلات، وضعیت مطالبات غیرجاری و نسبت کفایت سرمایه از جمله شاخص‌هایی هستند که می‌توانند تصویر روشن‌تری از وضعیت مالی بانک‌ها ارائه دهند.

برای مثال، بانکی ممکن است به دلیل سرمایه بزرگ‌تر یا انتظارات مثبت بازار، ارزش بازار بالایی داشته باشد، اما ارزیابی کیفیت عملکرد آن به بررسی سودآوری پایدار، کیفیت دارایی‌ها و توان مدیریت ریسک نیز نیاز دارد. بنابراین، جایگاه بانک ملت در بازار سرمایه زمانی بهتر ارزیابی می‌شود که ارزش بازار آن در کنار این شاخص‌ها قرار گیرد.

رقابت بانک‌های بورسی فقط بر سر ارزش بازار نیست

بانک‌های بورسی کشور از نظر اندازه فعالیت، ساختار درآمدی، ترکیب دارایی‌ها و وضعیت سرمایه تفاوت‌های قابل‌توجهی دارند. ازاین‌رو، مقایسه آنها باید با در نظر گرفتن ویژگی‌های هر بانک انجام شود. مقایسه سود خالص بدون توجه به اندازه سرمایه یا بررسی درآمد عملیاتی بدون در نظر گرفتن هزینه تجهیز منابع، ممکن است به برداشت نادرستی از عملکرد بانک‌ها منجر شود.

در این میان، سهم حدود ۳۱ درصدی بانک ملت از ارزش بازار بانک‌های بورسی، نقطه شروع مناسبی برای تحلیل جایگاه این بانک است. با این حال، برای تعیین فاصله واقعی وبملت با رقبایی مانند بانک تجارت، بانک صادرات ایران و بانک پاسارگاد، لازم است ارزش بازار، سودآوری و شاخص‌های مالی این بانک‌ها در یک مقطع زمانی یکسان بررسی شود.

رشد ارزش بازار بانک ملت به بیش از ۴۸۸ همت در پایان شهریور ۱۴۰۵ و اختصاص حدود ۳۱ درصد از ارزش بازار بانک‌های بورسی به این بانک، جایگاه مهم وبملت در بازار سرمایه را نشان می‌دهد. با این حال، ارزیابی دقیق فاصله این بانک با رقبا به مقایسه هم‌زمان ارزش بازار و عملکرد مالی آنها نیاز دارد.

در نهایت، ارزش بازار بالا به‌تنهایی نه نشانه قطعی برتری عملیاتی یک بانک است و نه معیاری کافی برای تشخیص ارزندگی سهام آن. برای رسیدن به چنین نتیجه‌ای، باید داده‌های مقایسه‌ای صورت‌های مالی، سودآوری، کیفیت دارایی‌ها و نسبت‌های مالی بانک‌ها نیز بررسی شود.